دانشجویان پرستاری ساری

تعريف اورژانس:

در معناي عام به هر پديده يا واقعه ناگهاني كه نياز به اقدام فوري داشته باشد و در اثر يك تصادف، بيماري حاد، پديده‌هاي طبيعي يا ساخته دست بشر گفته مي‌شود.

تعريف فوريت پزشكي: 

وضعيتي است كه نرسيدن به موقع بر بالين بيمار يا مصدوم و عدم اقدام امدادي و درماني به جا و صحيح سبب صدمات جاني يا عضوي گردد.

اورژانس پيش بيمارستاني:

 شامل تماس مردم از محل حادثه و از بالين بيمار يا مصدوم با تلفن 115 و اعزام آمبولانس و رفتن پرسنل اورژانس به محل بيمار و ارائه خدمات درماني پايه و حياتي و انتقال سريع او به نزديكترين بيمارستان و تحويل بيمار به بيمارستان است و اين اقدامات مرحله مهمي براي درمان بيمار محسوب مي‌شود.

مسموميت غذايي چيست؟

بيماري حادي است كه در اثر خوردن مواد آلوده پيش مي‌آيد. شيوع بيماري عمدتاً در تابستان و در مناطق گرم مي‌باشد. چنانچه غذا به صورت غيربهداشتي طبخ و يا نگهداري شود ممكن است آلوده به باكتري شود. علت مسموميت رشد برخي باكتري‌ها در غذاهايي چون گوشت و شير مي‌باشد اين باكتري ها سمومي توليد مي‌كنند كه باعث التهاب معده و روده مي‌شود. اين سموم يا از قبل در غذا موجود بوده و يا بعد از خوردن غذا توليد مي‌شود.

نشانه‌هاي مسموميت:

• نشانه‌هاي مسموميت 12 – 1ساعت بعد از خوردن غذا بروز مي‌نمايد. سابقه مصرف غذاي مانده، غذاهاي رستورانها و ساندويچ‌فروشي‌هاي غيرمطمئن، مصرف غذايي با طعم و بوي غيرعادي.
• تهوع، استفراغ، درد شكم، اسهال.
• ضعف و بيحالي، سرگيجه و شوك (در موارد شديدتر).
• تب خفيف در اكثر موارد و خشكي پوست و دهان.

اصول قابل پيش‌گيري:

• از مصرف غذا در اماكن متفرقه و فاقد كارت بهداشتي خودداري نماييد.
• قبل از خوردن و آشاميدن دستهاي خود را با آب و صابون بشوييد.
• از مصرف مواد غذايي مانده خودداري كنيد.
• ميوه‌ها را قبل از مصرف، حتماً با آب تميز و كافي بشوييد، در مورد سبزيجات حتماً از مواد ضدعفوني كننده استفاده نماييد.

درمان:

در صورت بروز علائم متعاقب مصرف كنسروجات مثل بروز علائم فلج عضلاني و مشكل تنفسي فوراً با اورژانس 115 تماس بگيريد.

در صورت وجود اسهال:

• از هويج و سيب زميني پخته شده استفاده نماييد.
• حداقل نيم ليتر بيش از حد معمول مايعات بنوشيد.
• در صورت وجود اسهال شديد آبكي يك قاشق چايخوري نمك به هر ليتر مايع مصرفي خود اضافه كرده و يا در صورت امكان از پودر ORS استفاده نماييد.
• در صورت عدم بهبود اسهال طي 48 ساعت، ايجاد تب و يا وجود خون در مدفوع فوراً به پزشك مراجعه نماييد.

تعريف گرمازدگي:

افزايش توليد گرماي بدن يا عدم توانايي در از بين بردن گرماي توليد شده است.

عوامل مستعدكننده:

• افرادي كه به آب و هواي گرم عادت ندارند.
• ورزش و فعاليت سخت به ويژه در هواي گرم.
• سن (كودكان و افراد سالمند بيشتر در معرض گرمازدگي هستند).
• بيماري‌هاي زمينه‌اي مانند: ديابت، قلبي، كليوي، دهيدراسيون (از دست رفتن آب بدن).
• مصرف الكل.
• ضايعات پوستي وسيع.

علائم :

ضعف، خشكي دهان، اختلال هوشياري، پوست خشك، سردرد، نبض تند، خون‌ريزي از بيني، كاهش فشارخون، سرگيجه، تنفس سريع، برافروختگي، تشنج.

اقداماتي كه در برخورد با يك فرد گرمازده انجام مي‌دهيم:

• با اورژانس 115 تماس بگيريد.
• بگذاريد مصدوم در جاي خنك و سايه استراحت كند.
• اگر بيمار حالت تهوع دارد، سر بيمار را به يك طرف برگردانيد تا بيمار دچار خفگي نشود.
• بدن بيمار را با ريختن آب معمولي روي بدن و پنكه خنك كنيد.
• به هر مقدار ممكن از لباس‌هاي مصدوم كم كنيد.
• در صورتي كه بيمار هوشيار است گيجي و خواب‌آلودگي ندارد و امكان گفتگو با او وجود دارد مي‌توان چند جرعه آب به بيمار داد. ترجيحاً آب سرد و شيرين باشد.
• اگر بيمار بيهوش است چيزي به بيمار خورانده نشود.

تعريف شكستگي:

به هرگونه شكاف يا ترك در استخوان، شكستگي مي‌گويند. معمولاً شكستگي اندام‌ها در حوادث ديده مي‌شود. گاهي اوقات شكستگي درست در محل اصابت ضربه رخ مي‌دهد ولي گهگاه نيز ضربه‌هاي غيرمستقيم هم باعث شكستگي استخوان مي‌شود.

انواع شكستگي: 

1-      شكستگي بسته.

2-      شكستگي باز.

در شكستگي‌هاي بسته، پوست روي محل شكستگي كاملاً سالم است بنابراين خطر عفونت وجود ندارد. در شكستگي هاي باز قسمت شكسته استخوان با محيط خارج ارتباط مستقيم دارد اين ارتباط از طريق پارگي يا جراحتي كه در پوست رخ مي‌دهد، برقرار مي‌گردد. خطر عمده در شكستگي‌هاي باز ورود ميكروبها به داخل بدن و ايجاد عفونت‌هايي است كه اغلب مي‌توانند بسيار خطرناك باشد.

علائم:

درد، تورم، كبودي، حساسيت موضعي، محدوديت حركتي، تغيير شكل عضو شكسته.

اقدامات اوليه:

• از هرگونه دستكاري و حركت دادن عضو صدمه ديده خودداري كنيد. از اشياء موجود در محل حادثه يا اعضاء سالم بيمار جهت آتل‌بندي استفاده نماييد. يكي از اقدامات اوليه مهم در شكستگي استخوان كنترل خونريزي است كه در موارد شكستگي بسته مي‌توان با قرار دادن كيسه يخ روي ناحيه صدمه ديده خونريزي را تاحدي كنترل كرد.
• اگر انتهاي شكسته استخوان از زخم بيرون نزده باشد لبه‌هاي زخم را به يكديگر فشار دهيد تا خونريزي متوقف شود سپس يك تكه دستمال يا گاز استريل را روي زخم گذاشته و يك تكه پنبه را روي آن قرار دهيد.
• اگر شكستگي باز باشد، در كنار استخوان به لبه‌هاي زخم فشار وارد نماييد تا خونريزي متوقف شود و پس از آن با ملايمت يك تكه گازاستريل يا يك دستمال تميز روي استخوان بيرون زده قرار دهيد. سپس بالا و پايين محل زخم را بدون آنكه بر استخوان بيرون زده فشار بيايد با پانسمان جداگانه محكم ببنديد.
• زخم شكستگي‌هاي باز را خودتان تميز نكنيد چون تماس با زخم احتم ال عفونت را افزايش مي‌دهد اگر انتهاي استخوان شكسته بيرون زده است مراقب باشيد كه به آن دست نزنيد و نيز هرگز سعي نكنيد آن را به داخل فشار دهيد چون استخوان بيرون زده آلوده است و ممكن است عفونت را با خود به داخل ببرد تنها يك يا چند گاز استريل يا پارچه تميز را روي آن قرار دهيد.
• در شكستگي باز پس از كنترل خونريزي بايد عضو شكسته را بي‌حركت نموده و در شكستگي‌هاي بسته اقدام اوليه بي‌حركت كردن عضو است.
• از امدادگر اورژانس درخواست كمك كنيد.

شوك:

علل متعددي دارد كه عبارتند از: نارسايي تنفسي، واكنشهاي ازدياد حساسيت حاد و عفونت شديد و در تمام موارد به دليل خونرساني ناكافي به ارگانها و بافتها، تخريب ايجاد مي‌شود. همين كه خونرساني متوقف شود يا كاهش يابد مرگ بافتي شروع شده و تمام عملكرد بدن دچار اختلال مي‌شود. اگر شرايط ايجاد كننده شوك سريعاً برطرف نشود مرگ سريع اتفاق مي‌افتد.

علائم: 

پوست رنگ پريده، سرد و مرطوب.

تنفس سريع، نامنظم و سطحي (مصدوم ممكن است خميازه يا آه بكشد).

نبض سريع و ضعيف.

احساس ضعف و سرگيجه، تهوع، تشنگي، سرما.

اقدامات اوليه -

 اگر مصدوم هوشيار است:

به مصدوم كمك كنيد دراز بكشد.

به مصدوم اطمينان خاطر بدهيد و او را آرام كنيد.

پاها را بالا ببريد (مگر آنكه شكسته باشد) تا در سطح بالاتري نسبت به قلب قرار گيرد و جريان خون مغز حفظ شود.

اگر مصدوم هوشيار نيست:

بيمار را در حالت خوابيده به پهلو قرار دهيد.

فوراً با اورژانس 115 تماس بگيريد.

به جراحات مصدومين رسيدگي كنيد: 

خونريزي را مرتب كنترل كنيد.

شكستگيها را بي حركت كنيد.

مصدوم را در وضعيت راحتي قرار دهيد:

لباسهاي تنگ را شل كنيد.

مصدوم را از دماي خيلي زياد محافظت كنيد. پوششي بر روي مصدوم بكشيد ولي او را زياد گرم نكنيد.

اگر مصدوم تشنه است لبهاي او را خيس كنيد.

دربدترين شرايط جوي اورژانس 115 آماده ارائه خدمت مي باشد.

در صورت بروز تصادف،پيش از هر كاري،سعي كنيد خونسردي خود را حفظ كنيد و در صورت تصادف منجر به جرح با 115 تماس